آئین نامه هدایت تحصیلی دانش آموزان

شوراي عالی آموزش و پرورش
آیین نامه هدایت تحصیلی دانش آموزان
مورد تایید کمیسیون برنامه هاي درسی و تربیتی
2/12/94 در تاریخ
ویراست دوازدهم
10 اسفند 1394
1
آیین نامه هدایت تحصیلی دانش آموزان
مقدمه :
نظر به اهمیت، ضرورت و نقش راهنمایی و مشاوره تحصیلی در شناسایی و رشد همه جانبه استعدادها،
توانایی ها و رغبت هاي دانش آموزان، متناسب با نیاز حال و آینده کشور و آماده سازي آنان براي انتخاب آگاهانه
رشته تحصیلی خود که همزمان با تعلیم و تربیت رسمی آغاز و تا پایان دوره دوم متوسطه استمرار دارد و در
راستاي مفاد سند تحول بنیادین آموزش و پرورش 1 و برنامه درسی ملی جمهوري اسلامی ایران 2 "آیین نامه
هدایت تحصیلی دانش آموزان" به شرح زیر به تصویب می رسد :
ماده 1: تعریف
هدایت تحصیلی، فرایندي است که طی آن با ارائه خدمات راهنمایی و مشاوره به دانش آموز کمک می شود تا
استعدادها، توانایی ها، علایق و ویژگی هاي شخصیتی خویش ، شاخه ها و رشته هاي تحصیلی، حرف و مشاغل
مورد نیاز جامعه را شناخته و بر اساس آن اقدام به انتخاب اولویت شاخه ،گروه و رشته تحصیلی مناسب نماید.
ماده 2: اهداف
-1 شناسایی استعداد، توانایی، علاقه و ویژگی هاي شخصیتی دانش آموزان
-2 کمک به انتخاب آگاهانه رشته تحصیلی و مسیر آینده شغلی و حرفه اي دانش آموزان
-3 کمک به هدایت متوازن دانش آموزان به شاخه ها و رشته هاي تحصیلی براساس سیاست هاي ابلاغی کشور
ماده 3: ملاك هاو معیارها:
هدایت دانش آموزان به شاخه، گروه و رشته هاي تحصیلی براساس ملاك ها و معیارهاي زیر انجام می شود:
1. نظر دانش آموز : توجه به انتخاب و اولویت بندي دانش آموز از بین شاخه ها و رشته هاي تحصیلی
موجود در دوره دوم متوسطه، به میزان 10 درصد
2. نتایج آزمون هاي مشاوره اي: برگزاري آزمون هاي استعداد، رغبت ، شخصیت و ارزش هاي تحصیلی –
شغلی از دانش آموزان، به میزان 30 درصد
21 : طراحی و استقرار نظام جامع هدایت تحصیلی و استعدادیابی به منظور هدایت دانش آموزان به سوي رشته ها وحرف و مهارت هاي مورد نیاز حال و آینده - ١راهکار 3
کشور متناسب با استعدادها ، علاقه مندي و توانایی آنان.
13 ) : مشاوره و هدایت تحصیلی و تربیتی در همه دوره هاي تحصیلی الزامی است . انتخاب شاخه و رشته تحصیلی در پایان دوره آموزش عمومی و بر اساس نتایج - ٢ بند ( 5
عملکرد درسی و تربیتی در طول این دوره تحصیلی صورت می گیرد.
13 ) : دوره متوسطه دوم داراي سه شاخه نظري ، فنی و حرفه اي و کاردانش است ؛ هر یک ازشاخه هاي این دوره داراي رشته هایی خواهد بود که تنوع آن ها بر - بند ( 6
اساس نیاز جامعه ، اقتضاي زمان و امکان اجراي آن تعیین می شود.
1 گسترش و تنوع دادن به حرف و مهارت هاي مورد نیاز جامعه و تعلیم متناسب و برنامه ریزي شده آن در همه دوره هاي تحصیلی و براي همه دانش آموزان - راهکار 6
2
3. نتایج عملکرد تحصیلی: بررسی نتایج نمرات دانش آموزان در تمام دروس دوره اول متوسطه با ضرایب
اختصاصی هر یک از آنها در رشته ها و گروه هاي تحصیلی، به میزان 35 درصد
4. نظر والدین: اخذ نظر والدین در اولویت هاي انتخاب رشته فرزند خود، به میزان 5 درصد
5. نظر معلمان: توجه به نظر معلمان تمام دروس دوره اول متوسطه در تعیین اولویت هاي انتخاب شاخه و
رشته تحصیلی دانش آموزان، به میزان 10 درصد
6. نظر مشاور: بررسی تخصصی عملکرد تحصیلی دوره ابتدایی 3 و متوسطه، نتایج آزمون ها، مصاحبه و
مشاوره با دانش آموزان و والدین و توجه به نمره هویت 4 کسب شده، به میزان 10 درصد توسط مشاور
تبصره 1: با توجه به ضرورت توزیع متوازن شاخه ها و رشته هاي تحصیلی متناسب با امکانات و نیازهاي
شغلی در سطوح مختلف منطقه اي، استانی و کشوري و سیاست هاي مصوب. ثبت نام دانش آموزان در شاخه
ها و رشته هاي تحصیلی در چارچوب درصدهاي اعلامی از سوي آموزش و پرورشو با اولویت امتیازي که
کسب کرده اند انجام می شود .
تبصره 2: چنانچه بنا به دلایل موجه سوابق و عملکرد تحصیلی دانش آموزي، ناقص بوده یا در دسترس نباشد،
سوابق و عملکرد پایه قبلی وي ملاك عمل خواهد بود .
ماده 4 : سیاستگذاري و اجرا:
الف : سیاست ها و خط مشی هاي توسعه متوازن شاخه ها و رشته هاي تحصیلی توسط وزارت آموزش و
پرورش پیشنهاد و به تصویب شوراي عالی آموزش و پرورش می رسد..
ب: به منظوربرنامه ریزي، هماهنگی و نظارت بر اجراي فرآیند هدایت تحصیلی دانش آموزان مبتنی بر سیاست
ها و خط مشی هاي مصوب توسعه متوازن شاخه ها و رشته ها ي تحصیلی، " شوراي برنامه ریزي هدایت
تحصیلی" در سطح ستاد وزارت آموزش و پرورش تشکیل می شود. وظایف و ترکیب اعضاي این شورا توسط
وزارت آموزش و پرورش تعیین و ابلاغ می شود .
ماده 5 : زمان هدایت تحصیلی
هدایت تحصیلی به صورت فرآیندي از دوره ابتدایی با تشکیل پرونده مشاوره اي آغاز و با انجام مداخله هاي
مشاوره اي و آموزشی تا پایان دوره دوم متوسطه، ادامه می یابد، لکن انتخاب شاخه، گروه و رشته تحصیلی در
پایان پایه نهم صورت می پذیرد.
٣ تا استقرار نظام جامع هدایت تحصیلی و استعدادیابی، هدایت تحصیلی در دوره ابتدایی اجرا نمی شود.
٤نمره ھویت میزان تطابق و ھمبستگی حداقل ۶٠ درصد تمامی ملاک ھای ھدایت تحصیلی در پیشنھاد اولویت شاخھ،گروه و رشتھ تحصیلی بھ
دانش آموزان می باشد
3
تبصره 1: نمون برگ هدایت تحصیلی همزمان با اعلام نتایج امتحانات خرداد و شهریورماه، براي همه دانش
آموزان صادر و پس از تایید مسئول ثبت نمرات، مشاور و مدیر مدرسه تا نیمه تیرماه همان سال براي قبولی
هاي خرداد و همزمان با اعلام نتایج شهریور ماه براي قبولی هاي شهریور ،در اختیار دانش آموز قرار می گیرد.
تبصره 2: دانش آموزان در شاخه نظري به انتخاب رشته تحصیلی و در شاخه هاي فنی و حرفه اي و کار دانش به
گروه تحصیلی هدایت می شوند. تعیین رشته در شاخه هاي فنی و حرفه اي و کاردانش بر اساس شیوه نامه
اي خواهد بود که و.زارت آموزش و پرورش تهیه و ابلاغ می کند.
ماده 6 : مسئولیت هدایت تحصیلی
مسئولیت برنامه ریزي و اجراي فرآیند هدایت تحصیلی دانش آموزان برعهده مشاور مدرسه است و همه
کارکنان آموزشی و پرورشی مدرسه ملزم به همکاري با وي می باشند . مسئولیت نظارت بر حسن اجراي
هدایت تحصیلی دانش آموزان و تایید نهایی نمون برگ آن برعهده مدیر مدرسه می باشد.
ماده 7 : اختصاص مشاور
اختصاص مشاور واجد صلاحیت براي راهنمایی و مشاوره سازگاري، تحصیلی و طرح ریزي شغلی به ازاي
هر 15 نفر دانش آموز یک ساعت براي مدارس دوره ابتدایی و هر 12 نفر دانش آموز یک ساعت فعالیت
مشاوره اي براي مدارس دوره هاي متوسطه الزامی است.
ماده 8 : تغییر شاخه یا رشته تحصیلی:
تغییرشاخه و رشته تحصیلی در پایان پایه دهم بلامانع است. ضوابط و مقررات آن به تصویب کمیسیون
اساسنامه ها و مقررات تحصیلی شوراي عالی آموزش و پروش می رسد..
ماده 9:دامنه اجرا
توزیع شاخه، رشته ها و هدایت تحصیلی دانش آموزان در مدارس عادي، استعدادهاي درخشان، استثنایی،
شاهد، نمونه دولتی، وابسته،داوطلبان آزاد ، سایر مدارس خاص ومدارس غیردولتی بر اساس این آیین نامه انجام
می شود. با تصویب این آیین نامه سایر قوانین و مقررات مغایر کان لم یکن تلقی می شود.
ماده 10 :شیوه نامه اجرایی
شیوه نامه اجرایی این آیین نامه ظرف مدت حداکثر 2ماه پس از ابلاغ، تدوین و با امضاي وزیر آموزش و
پرورش ابلاغ می شود .